İlk sınaq pulsuzdurBaşla
testim

Azərbaycan dili: fonetika, orfoqrafiya və leksika

Səslər, ahəng qanunu, səs hadisələri, sözün mənası və leksik qruplar.

Səs və hərf

Müasir Azərbaycan əlifbası latın qrafikalı 32 hərfdən ibarətdir. Dildə 9 sait səs var: a, ı, o, u (qalın) və e, ə, i, ö, ü (incə).

Saitlər dodaqların iştirakına görə dodaqlanan (o, ö, u, ü) və dodaqlanmayan saitlərə bölünür. Samitlər kar (p, t, s, ş, ç, f, x, h, k) və cingiltili olur.

Ahəng qanunu və səs hadisələri

Ahəng qanununa görə Azərbaycan mənşəli sözlərdə saitlər ya hamısı qalın, ya da hamısı incə olur (qardaş, gözəl). Alınma sözlər (kitab, məktəb) bu qanuna çox vaxt tabe olmur.

Çoxhecalı sözlərin sonundakı k və q samitləri saitlə başlanan şəkilçidən əvvəl y və ğ ilə əvəzlənir: çörək – çörəyi, ayaq – ayağı.

Leksika

Sinonimlər mənaca yaxın (igid – cəsur), antonimlər əks mənalı (isti – soyuq), omonimlər isə yazılışı eyni, mənası tamamilə fərqli sözlərdir (yaş – ömür illəri; yaş – nəm).

Arxaizmlər dildə işlənməkdən çıxmış köhnə sözlərdir (sü – qoşun, yağı – düşmən, us – ağıl). Frazeoloji birləşmələr məcazi mənada işlənən sabit söz birləşmələridir (ağzı qulaqlarına çatmaq – çox sevinmək).

Mini-test: 20 sual

1 / 20
Azərbaycan dili: fonetika, orfoqrafiya və leksika

Müasir Azərbaycan əlifbasında neçə hərf var?

Növbəti mövzuAzərbaycan dili: morfologiya və sintaksis→